28 Απρίλιος 2020, 14:30 - Τελευταία Ενημέρωση: 28 Απρίλιος 2020, 14:12

Σαν σήμερα γεννήθηκε ο Όσκαρ Σίντλερ, ο Γερμανός που έσωσε εκατοντάδες εβραίους

  • Σαν σήμερα γεννήθηκε ο Όσκαρ Σίντλερ, ο Γερμανός που έσωσε εκατοντάδες εβραίους
    (Φωτ.: commons.wikimedia.org)

Ο Όσκαρ Σίντλερ γεννήθηκε στις 28 Απριλίου του 1908 στη βιομηχανική πόλη Τσβίταου, τότε γερμανική επαρχία της Αυστροουγγρικής Αυτοκρατορίας και σήμερα τμήμα της Τσεχίας. Φοίτησε σε γερμανικό σχολείο. Ο πατέρας του ήταν ιδιοκτήτης εργοστασίου και η μητέρα του νοικοκυρά. Ο Όσκαρ είχε μια μικρότερη αδελφή και ήταν πολύ δημοφιλής. Ανάμεσα στους φίλους του ήταν και οι γιοι του τοπικού ραβίνου. Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1920 ο Σίντλερ εργάστηκε για τον πατέρα του πουλώντας γεωργικά μηχανήματα. Το 1928 παντρεύτηκε την Έμιλι, γεγονός που δημιούργησε προβλήματα στις σχέσεις του με τον πατέρα του με αποτέλεσμα να φύγει από την οικογενειακή τους επιχείρηση και να εργαστεί στην τοπική εταιρεία ηλεκτρισμού.

Εκείνη την εποχή το πολιτικό σκηνικό άλλαζε σε όλη την Ευρώπη και κυρίως στη Γερμανία, όπου το κόμμα του Αδόλφου Χίτλερ είχε αρχίσει την άνοδό του προς την εξουσία.

Ο Χίτλερ είχε αρχίσει να διεγείρει τα εθνικιστικά φρονήματα όλων των Γερμανών της Ευρώπης, τονίζοντας ότι οι σχέσεις τους θα έπρεπε να είναι με την Γερμανία και όχι με τις χώρες στις οποίες διέμεναν. Μέχρι το 1935 η γενέτειρα περιοχή του Σίντλερ είχε συνδεθεί με το ναζιστικό κόμμα της Γερμανίας. Το ίδιο έκανε κι εκείνος, όχι λόγω των πολιτικών του φρονημάτων αλλά περισσότερο διότι πίστευε ότι θα ευνοούσε τις επιχειρηματικές του βλέψεις.

Πολωνία
Τον Σεπτέμβριο του 1939 ο Χίτλερ εισβάλλει στην Πολωνία, με αποτέλεσμα η Γαλλία και η Αγγλία να κηρύξουν πόλεμο εναντίον της Γερμανίας. Μέσα σε μία εβδομάδα από την εισβολή ο Σίντλερ πήγε στην Κρακοβία αναζητώντας τρόπους για να αναπτυχθεί στον επιχειρηματικό τομέα. Στα μέσα Οκτωβρίου η πόλη έγινε το κέντρο διαχείρισης όλης της Πολωνίας. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα ο έξυπνος Σίντλερ να μπορέσει να κάνει φιλίες με σημαντικά άτομα τόσο στον γερμανικό στρατό όσο στα SS, προσφέροντάς τους δώρα της «μαύρης αγοράς» όπως πούρα, κονιάκ, κ.ά.

Εκείνη την εποχή γνώρισε τον Ισαάκ Στερν, έναν εβραίο λογιστή ο οποίος θα τον βοηθούσε στις επιχειρηματικές του δραστηριότητες.

Το 1940 ο Σίντλερ αγοράζει ένα πτωχευμένο εργοστάσιο οικιακών σκευών. Αποφασισμένος να αναπτύξει τις επιχειρήσεις του πουλώντας σκεύη σίτισης στον γερμανικό στρατό, δεν δίστασε να προχωρήσει σε συνεχόμενες δωροδοκίες για ανάθεση συμβολαίων. Στην Κρακοβία ζούσαν σε γκέτο περίπου 6.000 εβραίοι. Μετά από συμβουλή του λογιστή του, ο Σίντλερ προχώρησε σε πρόσληψη μεγάλου αριθμού εβραίων για τα εργοστάσιά του, μιας και θεωρήθηκαν φθηνό εργατικό προσωπικό.


(Φωτ.:needpix.com)

Τον Ιούνιο του 1942 οι Ναζί άρχισαν να μεταφέρουν τους εβραίους της Κρακοβίας σε στρατόπεδα εξόντωσης. Μερικοί από αυτούς τους εργάτες ήταν από τους πρώτους που θα έπρεπε να μεταφερθούν σε αυτά. Ο Σίντλερ, με τις γνωριμίες του και τις απειλές του, κατάφερε να αποτρέψει τη μεταφορά τους.

Το 1943 αποφασίστηκε το οριστικό κλείσιμο του εβραϊκού γκέτο.

Ένας Γερμανός αξιωματικός, ο Άμον Γκετ, ετέθη υπεύθυνος γι’ αυτό. Ο Γκετ αποφάσισε τη δημιουργία ενός κέντρου εργασίας έξω από την πόλη, όπου θα εργάζονταν μόνο οι υγιείς εβραίοι, ενώ οι υπόλοιποι είτε θα πήγαιναν σε στρατόπεδα θανάτου είτε θα εκτελούνταν. Όταν αποφασίστηκε η μεταφορά όλων των βιομηχανιών εκτός πόλεως, ο Σίντλερ, αφού δωροδόκησε τον Γκετ, κατάφερε να τον πείσει να μετατρέψει τα εργοστάσιά του σε μικρά κέντρα εργασίας, κρατώντας ταυτόχρονα τους ήδη υπάρχοντες εργάτες του.

Η λίστα
Στις αρχές του 1944 αποφασίστηκε η μετατροπή του στρατοπέδου εργασίας του Πλάσουβ (έξω από την Κρακοβία) σε στρατόπεδο συγκέντρωσης. Αυτό σήμαινε ότι ανά πάσα στιγμή κρατούμενοι θα μπορούσαν να μεταφερθούν σε στρατόπεδα θανάτου όπως το Άουσβιτς.


Το γραφείο του Όσκαρ Σίντλερ (φωτ.: Adam Jones / flickr.com)

Το καλοκαίρι του 1944 τόσο το στρατόπεδο όσο και το εργοστάσιο του Σίντλερ αποφασίστηκε να κλείσουν. Ο Σίντλερ πρότεινε στον Γκετ να τον βοηθήσει να μεταφέρει το εργοστάσιο μαζί με τους υπαλλήλους του στην Τσεχοσλοβακία, με σκοπό να συνεχίσει να προσφέρει στο Γ΄ Ράιχ σημαντικά υλικά πολέμου. Αφού δωροδοκήθηκε, ο Γκετ συμφώνησε να τον βοηθήσει. Του έδωσε την εντολή να φτιάξει μια λίστα στην οποία θα αναφέρονταν τα ονόματα όλων των εβραίων που θα πήγαιναν στο καινούργιο εργοστάσιο.

Η λίστα περιείχε 1.100 άτομα, τα οποία ήταν όλοι οι υπάλληλοι του εργοστασίου του, αλλά και αρκετοί άλλοι. Το φθινόπωρο ο Σίντλερ, αφού δωροδόκησε όλους τους ανθρώπους-κλειδιά, άρχισε τη μεταφορά του εργοστασίου του στην Τσεχοσλοβακία.

Τον Οκτώβριο στην αρχή μεταφέρθηκαν κάπου 800 άτομα, και μετά άλλα 300, γυναίκες και παιδιά. Είναι χαρακτηριστικό ότι η ομάδα των 300 οδηγήθηκε από λάθος στο Άουσβιτς με σκοπό τη θανάτωσή τους, αλλά ο Σίντλερ μετά από άμεσες ενέργειες κατόρθωσε να τους σώσει και να τους οδηγήσει στην Τσεχοσλοβακία.

Κατά τους επόμενους έντεκα μήνες το εργοστάσιό του δεν παρήγαγε ούτε έναν κάλυκα. Ως δικαιολογία προς τον γερμανικό στρατό, δόθηκε το γεγονός των «αρχικών δυσκολιών». Στην πραγματικότητα όμως σκοπίμως είχε αποδυναμώσει τη γραμμή παραγωγής με απώτερο στόχο την κακή παραγωγή καλύκων για σφαίρες.


Από την ταινία Η λίστα του Σίντλερ (φωτ.: Universal Pictures)

Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο
Η ζωή του Σίντλερ μετά το τέλος του πολέμου χαρακτηρίστηκε από αποτυχημένες επαγγελματικές επιλογές, πολύ ποτό, σχέσεις με γυναίκες και αλόγιστες σπατάλες. Το 1949 μετακόμισε στην Αργεντινή, όπου αγόρασε μια φάρμα. Μέχρι το 1957 είχε πτωχεύσει και βασιζόταν σε φιλανθρωπίες εβραίων. Το 1958 εγκατέλειψε τη γυναίκα του και γύρισε στη Γερμανία, όπου και ασχολήθηκε με παραγωγή τσιμέντου μέχρι το 1961.

Από τότε και μετά βασιζόταν σε εβραϊκές φιλανθρωπίες και σε μια μικρή σύνταξη που του αποδόθηκε από τη γερμανική κυβέρνηση το 1968.

Τη χρονιά που έχασε την επιχείρηση τσιμέντου προσκλήθηκε να επισκεφτεί το Ισραήλ, όπου και έτυχε θερμής υποδοχής. Κάθε άνοιξη από τότε –και μέχρι το τέλος της ζωής του– επισκεπτόταν το Ισραήλ. Πολλοί από τους συμπατριώτες του εξοργίστηκαν μαζί του επειδή βοήθησε τους εβραίους και επειδή κατέθεσε εναντίον των ναζιστών εγκληματιών πολέμου. Πέθανε στις 9 Οκτωβρίου του 1974 ύστερα από προβλήματα σε καρδιά και συκώτι. Τάφηκε, μετά από επιθυμία του, στο Ισραήλ, σε καθολικό νεκροταφείο.

Χάρη στον Όσκαρ Σίντλερ, πάνω από 6.000 επιζήσαντες του Ολοκαυτώματος και απόγονοί τους αφηγήθηκαν τη δεκαετία του 1990 την απίστευτη ιστορία της Λίστας του Σίντλερ.

  • Πηγή: el.wikipedia.org.