7 Δεκέμβριος 2018, 15:00 - Τελευταία Ενημέρωση: 7 Δεκέμβριος 2018, 13:33

Γερμανία: Ποιοι είναι οι τρεις μνηστήρες για το θρόνο της Μέρκελ στο CDU

  • Γερμανία: Ποιοι είναι οι τρεις μνηστήρες για το θρόνο της Μέρκελ στο CDU
    (Φωτ.: EPA / Focke Strangmann)

Η αυτού (φαιά) εξοχότης, ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, αφού προέτρεψε (εννοείται παρασκηνιακά) τον Φρίντριχ Μερτς να θέσει υποψηφιότητα για την προεδρία του Χριστιανοδημοκρατικού Κόμματος (CDU), τον υποστήριξε τελικά και δημοσίως.

Χαρακτήρισε τον 63χρονο διεκδικητή ως την καλύτερη επιλογή για τη χώρα και το κόμμα του, και δήλωσε ότι η εκλογή του θα αποδυναμώσει τα άκρα, εννοώντας την ακροδεξιά «Εναλλακτική για την Γερμανία» (ΑfD).

Ταυτόχρονα, ο νυν πρόεδρος τους Μπούντεσταγκ εκμηδένιζε τις φιλοδοξίες του προστατευομένου του και επίδοξου μνηστήρα της προεδρίας, του 38χρονου υπουργού Υγείας Γενς Σπαν, και ανέτρεπε το σχεδιασμό της καγκελαρίου για άνετη επικράτηση της εκλεκτής της για το αξίωμα, Άνεγκρετ Κραμπ-Κάρενμπαουερ.

Ο Σόιμπλε αναβιώνει έτσι το σενάριο της μεταβατικής ανάληψης της καγκελαρίας από τον ίδιο σε περίπτωση παραίτησης της Μέρκελ μετά τις ευρωεκλογές, και την παραμονή του έως τις επόμενες εκλογές. Ο δρόμος για τη διεκδίκηση της καγκελαρίας το 2021 από τον εκλεκτό του Φρίντριχ (Φρειδερίκο) Μερτς θα είναι πλέον ανοικτός. Έτσι, τη σιδηρά καγκελάριο θα μπορούσε να διαδεχθεί στο Βερολίνο ένας νέος... Μέγας Φρειδερίκος.


(Φωτ.: EPA / Clemens Bilan)

«Φαιά εξοχότητα» χαρακτήρισε τον νυν πρόεδρο της Μπούντεσταγκ το περιοδικό Spiegel επικρίνοντάς τον για την ανάμιξή του –κάτι που επιμελώς απέφευγαν άλλα επιφανή στελέχη– στην εκλογή νέου πρόεδρου του κόμματος που θα γίνει σήμερα Παρασκευή αργά το μεσημέρι στο 31ο Συνέδριο του CDU στο Αμβούργο. H μάχη μεταξύ συντηρητικών (Φρίντριχ Μερτς, Γενς Σπαν) και... «σοσιαλιζόντων» –όπως θεωρείται από ορισμένους η Μέρκελ– Χριστιανοδημοκρατών θα είναι αμφίρροπη μετά την παρέμβαση Σόιμπλε, ενώ οι έως τώρα δημοσκοπήσεις έδιναν στην Κάρενμπαουερ σαφές προβάδισμα.

«Καθρέφτη-καθρεφτάκι στον τοίχο πάνω τώρα, ποιος είναι ο καλύτερος για πρόεδρος σ' ολόκληρο το κόμμα;» είναι το ερώτημα στην πατρίδα των αδελφών Γκριμ. Με ποιο κριτήριο θα αποφασίσουν άραγε σήμερα οι σύνεδροι – διότι άλλο οι δημοσκοπήσεις και άλλο το κόμμα...

«Εάν οι σύνεδροι είναι υπέρ της συνέχειας της εποχής Μέρκελ, τότε θα ψηφίσουν την 56χρονη Άνεγκρετ Κραμπ-Κάρενμπαουερ. Εάν θέλουν το Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα να δημιουργήσει ένα νέο προφίλ, να διαφοροποιηθεί ευκρινώς τόσο από την Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) όσο και από το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα (SPD) και να δώσει (στον δεύτερο) χώρο να αναπνεύσει, τότε θα αποφασίσουν υπέρ του Φρίντριχ Μερτς ή του Γένς Σπαν. Και εάν τους ενδιαφέρει ποιος θα μπορούσε να γίνει διεθνώς αναγνωρίσιμος, τότε θα αποφάσιζαν μάλλον για τον Φρίντριχ Μερτς. Δυσκολεύομαι να φανταστώ την Άνεγκρετ Κραμπ-Κάρενμπαουερ δίπλα στον Εμανουέλ Μακρόν, αν και είχαμε το ίδιο θέμα και όταν η Μέρκελ έγινε καγκελάριος» είπε πρόσφατα σε συνέντευξή του στην Βαυαρική Ραδιοφωνία (Bayerischer Rundfunk) ο Αντρέας Ρέντερ, μέλος του CDU και ένας εκ των επιφανέστερων καθηγητών Νεότερης Γερμανικής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Ιωάννης Γουτεμβέργιος του Μάιντς.

Οι τρεις μονομάχοι διέτρεξαν όλη τη Γερμανία σε 15 μέρες και έλαβαν μέρος σε 8 κοινές εμφανίσεις-συγκεντρώσεις, αντιπαρατιθέμενοι πολιτισμένα, χωρίς προσωπικές επιθέσεις, επικεντρώνοντας στην ανάδειξη των ισχυρών τους σημείων. Σε γενικές γραμμές δεν υπήρξαν εκπλήξεις στις θέσεις τους, αν εξαιρέσει κανείς τις δηλώσεις Μερτς για αναθεώρηση του συνταγματικά κατοχυρωμένου δικαιώματος παροχής ασύλου και την «απώλεια ελέγχου εκ μέρους του κράτους» στο Προσφυγικό, τη διαχείριση του οποίου επέκρινε μιλώντας για λάθη και παραλείψεις, αλλά και για την αναγκαιότητα λήψης αυστηρότερων μέτρων. Συζητήθηκε επίσης πολύ και η πρότασή του για φορολογική ελάφρυνση των συνταξιούχων σε περίπτωση αγοράς μετοχών προκειμένου να εξασφαλίσουν την σύνταξή τους...


Ο Φρίντριχ Μερτς με τη σύζυγό του Σαρλότε (φωτ.: EPA / Clemens Bilan)

Φρίντριχ Μερτς: Σύμβολο ελπίδας ή «εντολοδόχος των κροίσων και των ισχυρών»;
Ο Φρίντριχ Μερτς εγκατέλειψε, προφανώς χολωμένος, την πολιτική μετά τον παραγκωνισμό του από τη νυν καγκελάριο, η οποία ανέλαβε τη θέση του ως κοινοβουλευτικού εκπροσώπου του CDU το 2002, και εργάστηκε ως οικονομικός δικηγόρος για διάφορους ομίλους. Στις ομιλίες του φρόντιζε όμως να τονίζει ότι δεν κρατάει κακία στην Μέρκελ και θα συνεργαστεί μαζί της αρμονικά. Πολλοί δεν τον πιστεύουν, αλλά εκείνος τόνιζε συνεχώς το σεβασμό του για την καγκελάριο και το αξίωμά της. Πάντως, αν τελικά εκλεγεί, την εκδίκησή του θα την έχει πάρει.

Το παράδοξο είναι ότι τα αδύνατα σημεία του –όπως είναι η μακρά απουσία από την πολιτική, οι διασυνδέσεις με οικονομικούς παράγοντες διεθνώς και η τάση του να αποκτήσει χρήματα (έχει ετήσιο εισόδημα ένα εκατομμύριο ευρώ)– ενώ επικρίθηκαν από μερίδα του Τύπου, θεωρούνται από άλλους πλεονεκτήματα. Το γεγονός ότι απασχολήθηκε στη γερμανική θυγατρική της αμερικανικής Blackrock, μιας από τις μεγαλύτερες εταιρίες διαχείρισης κεφαλαίων στον κόσμο, δεν θα προβληματίσει ιδιαίτερα τους αντιπροσώπους του συνεδρίου, ιδίως τους νεοφιλελεύθερους. Πάντως, ο πολιτικός επιστήμονας Πέτερ Γκρότιαν και ο οικονομολόγος Βέρνερ Ρίγκεμερ θεωρούν ότι εάν αναλάβει κομματικές ή κυβερνητικές ευθύνες, η επιρροή του διεθνούς χρηματοπιστωτικού τομέα θα γίνει τόσο μεγάλη όσο ποτέ άλλοτε στη Γερμανία.

Αυτό υποστηρίζουν σε μελέτη τους με τίτλο «Φρίντριχ Μερτς: Eντολοδόχος των κροίσων και των ισχυρών».

Ο Μερτς, ο οποίος υπήρξε στο παρελθόν ευρωβουλευτής, έχει σαφώς εκφραστεί υπέρ της συνέχισης της ολοκλήρωσης της ΕΕ, κάτι το οποίο θα τον φέρει σε αντιπαράθεση με όσους –και δεν είναι λίγοι– τάσσονται στο κόμμα του κατά των μεταρρυθμίσεων στην Ευρωζώνη. Θα συμφωνούσε και θα χαροποιούσε όμως τον Μακρόν, τους Ευρωπαίους του Νότου, αλλά και όσους υποστηρίζουν τις μεταρρυθμίσεις στην Ευρώπη, διότι όπως τόνιζε είναι υπέρ του να πληρώνει η Γερμανία περισσότερα για την Ευρώπη.

Μεγάλο του πλεονέκτημα είναι η ρητορική του δεινότητα και η ικανότητά του να ενθουσιάζει το ακροατήριο.


Άνεγκρετ Κραμπ-Κάρενμπαουερ και Άνγκελα Μέρκελ (φωτ.: EPA / Focke Strangmann)

Άνεγκρετ Κραμπ-Κάρενμπαουερ: Σύμβολο σταθερότητας και συνέχειας ή απλώς κλώνος της Μέρκελ;
Η επιτυχημένη πρώην πρωθυπουργός του Ζάαρλαντ και νυν γενική γραμματέας του κόμματος προοριζόταν κατά τα φαινόμενα από τη Μέρκελ και για διάδοχός της στην καγκελαρία. Επιχειρηματολογεί καλά αλλά δεν έχει το χάρισμα να ενθουσιάζει το ακροατήριο, όπως άλλωστε και η... μέντοράς της, η Άνγκελα Μέρκελ. Η ταύτιση μαζί της είναι πλεονέκτημα και ταυτόχρονα μειονέκτημα. Της καταλογίζουν υπερβάλλουσα εγγύτητα προς την καγκελάριο, αλλά η ίδια τόνιζε εμμέσως πλην σαφώς ότι δεν είναι ένα είδος κλώνου, μια άλλη μίνι Μερκελ, και πρόβαλλε ως παράδειγμα τη σκληρή θέση της στο Προσφυγικό για να αποδείξει τη διαφοροποίησή της. Τάσσεται υπέρ της απαγόρευσης εισόδου στη Γερμανία όσων έχουν διαπράξει αξιόποινη πράξη σε χώρα του Σένγκεν και ζητά να γίνει συνέδριο την προσεχή άνοιξη για την επεξεργασία των γεγονότων του 2015, δηλαδή της μαζικής εισόδου προσφύγων στην Γερμανία.

Δεν βλέπει την αναγκαιότητα νέων νόμων για το Προσφυγικό, αλλά παραδέχεται την αδυναμία εφαρμογής των υπαρχόντων.

Στην προεκλογική της εκστρατεία τόνιζε ιδιαίτερα τη 18χρονη κυβερνητική της θητεία στο Ζάαραλντ, τις εκλογικές μάχες που κέρδισε με ποσοστά πάνω από 40% –και μάλιστα όταν έλαμπε δημοσκοπικά το άστρο του Μάρτιν Σουλτς–, αλλά και την κομματική μεταρρύθμιση την οποία έχει δρομολογήσει. Πρόβαλλε επίσης το γεγονός ότι είναι ιδιαίτερα εξοικειωμένη με πολλά θέματα και ότι έχει αναπτύξει ένα πυκνό δίκτυο σχέσεων με τις τοπικές οργανώσεις του CDU.

Και η Κάρενμπαουερ είναι γενικώς υπέρ της Ευρώπης χωρίς να προτείνει κάτι διαφορετικό από τη σημερινή ασκούμενη πολιτική. Επίσης, βλέπει την αντιπαράθεση με τους Πράσινους ως σημαντική πρόκληση, διότι το κόμμα αυτό ενισχύεται χάρη στην περιβαλλοντολογική του πολιτική σε βάρος του δικού της.


O Γενς Σπαν (α) με τον σύζυγό του Ντάνιελ Φούνκε (φωτ.: EPA / David Hecker)

Γενς Σπαν: Σύμβολο του μέλλοντος, όχι του παρόντος
Ο Σπαν είναι καλός ρήτορας, ικανός να συνεγείρει, και με την... ορμή της νιότης του, την οποία και πρόβαλλε άλλωστε για να αποδείξει ότι προσωποποιεί το μέλλον του κόμματος. Όταν το 2040 οι άλλοι μονομάχοι θα είναι προ πολλού συνταξιούχοι, ο ίδιος θα είναι μόλις 60 ετών, όπως τόνιζε χαρακτηριστικά. Είναι ο άνθρωπος των νέων «ανοικτών συζητήσεων» στην παράταξη, αλλά δεν έχει καμία οργανωτική εμπειρία στο κόμμα ή στην κοινοβουλευτική ομάδα όπως οι αντίπαλοί του. Με τη Μέρκελ συνεργάζεται στενά αφού είναι υπουργός της κυβέρνησής της, και ουδείς φαντάζεται ότι θα έριχνε την καγκελάριο.

Στην απίθανη περίπτωση που εκλεγεί, όμως, θα είναι προβληματικός ο συνδυασμός των δύο ιδιοτήτων του, δηλαδή του υπουργού και του προέδρου του κόμματος καθώς θα χαράσσει τη γραμμή του, ενώ στην κυβέρνηση θα πρέπει να συμφωνεί με την κυβερνητική άποψη. Και αν διαφωνεί;

Ο Σπαν δεν έχει εκφράσει κάποια ιδιαίτερη θέση για τα ευρωπαϊκά θέματα, είναι όμως γνωστός για την επικριτική του στάση για τους χειρισμούς της καγκελαρίου στο Προσφυγικό. Τονίζει μάλιστα ότι το επιτευχθέν από το αδελφό Χριστιανοκοινωνικό κόμμα της Βαυαρίας (CSU) ανώτατο όριο υποδοχής 200.000 προσφύγων και μεταναστών το χρόνο είναι πολύ υψηλό. Υποστηρίζει επίσης την θέσπιση αυστηρότερων νόμων.

Επειδή ούτε η ίδια η Μέρκελ θα πιστεύει πως μπορεί να επιβιώσει εάν το κόμμα της υποστεί νέα καθίζηση στις ευρωεκλογές, η σημερινή εκλογή προέδρου αποκτά ιδιαίτερη σημασία, αφού όποιος εκλεγεί θα διεκδικήσει την καγκελαρία στις επόμενες εθνικές εκλογές. Έστω και αν ο Σόιμπλε γίνει μεταβατικός καγκελάριος.

  • Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ / Α. Πολυχρονάκης.