2 Φεβρουάριος 2014, 11:35 - Τελευταία Ενημέρωση: 5 Σεπτέμβριος 2014, 19:36

Ροδοχώρι! Το ποντιακό χωριό της Ημαθίας

  • To θεατρικό δρώμενο των Μωμόγερων στον Πόντο

Το Ροδοχώρι είναι ένα χωριό της επαρχίας Νάουσας, του νομού Ημαθίας και βρίσκεται στους πρόποδες του όρους Βερμίου.

Το χωριό κτίστηκε εξολοκλήρου από Ποντίους προσφυγές της Τραπεζούντας.

Πρόσφυγες των περιοχών Γαλίαινα, Σανοϊά, Λιβερά, Κρόμη, Ζίλμα και Σάντα, ήταν οι κτήτορες αυτού του χωριού.

Η πλειονότητα των Ποντίων προσφύγων από την Τραπεζούντα αποβιβάστηκε αρχές του 1923 στη Θεσσαλονίκη, στην περιοχή «Χαρμάνκιοϊ» (σημερινός παλαιός σταθμός) και στην Καλαμαριά και παρέμειναν εκεί σε «καραντίνα».

Οι «Επιτροπές αποκατάστασης Προσφύγων» που είχαν συσταθεί, δεχόντουσαν αντιπροσώπους προσφυγικών ομάδων και τους υπεδείκνυαν τοποθεσίες προς εγκατάσταση. Κυρίως χωριά από τα οποία είχαν φύγει Τούρκοι με την ανταλλαγή, για να εγκατασταθούν.

Κάποια άτομα προέκριναν τον συγκεκριμένο τόπο για εγκατάσταση, κυρίως για τρεις βασικούς λόγους:

Διότι εκείνο τον καιρό η ευρύτερη περιοχή της Θεσσαλονίκης και η πεδιάδα των Γιαννιτσών, καταδυναστευόταν από την ελονοσία και οι θάνατοι δεν ήταν σπάνιοι.

Διότι η συγκεκριμένη περιοχή είχε πολύ πλούσιο δάσος, το οποίο θα μπορούσαν να εκμεταλλευτούν άμεσα.

Διότι είχε πολλές ομοιότητες με τα μέρη που εγκατέλειψαν! Έτσι η εγκατάσταση και η προσαρμογή στη νέα τους πατρίδα, θα ήταν ίσως πιο ομαλή…

Παρ’ όλα αυτά η εγκατάσταση ήταν δύσκολη! Ο τόπος ήταν ένα πυκνό δάσος με θεόρατα δέντρα. Οι πρόσφυγες έπρεπε να καθαρίσουν τμήματα του δάσους, για να φτιάξουν κατοικίες και χωράφια για καλλιέργεια. Οι πρώτες κατοικίες λοιπόν έρχονται έπειτα από κάποιους χειμώνες (…) και είναι φτιαγμένες από ξυλά, κλαδιά και φτέρες!

Τα πρώτα χωράφια ήταν κομμάτια γης, στα οποία έσπερναν φασόλια, πατάτες, καλαμπόκι για τις ανάγκες της οικογένειας. Τα ξυλά που παρήγαγαν τα κάνανε κάρβουνο και τα πουλούσαν στη Νάουσα κυρίως. Η δε μεταφορά των αγαθών, μέσα από αυτές τις δύσβατες περιοχές, γινόταν με ζώα.

Σε λιγότερο όμως από 20 χρόνια, κατάφεραν να οργανώσουν την κοινωνία και την οικονομία του χωριού.

Με τον καιρό άνοιξαν και καλλιέργησαν περισσότερα χωράφια. Ασχολήθηκαν και με την κτηνοτροφία. Εκμεταλλεύτηκαν καλύτερα το δάσος. Στράφηκαν προς την δεντροκαλλιέργεια, κυρίως κερασιού και μήλου.

Δεύτερη προσφυγιά

Η δοκιμασία όμως για τους κατοίκους του χωριού δεν σταμάτησε. Το Μάρτιο του 1947, μεσούντος του εμφυλίου πολέμου στην Ελλάδα, οι κάτοικοι αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τις εστίες τους και να μεταφερθούν σε πεδινά χωριά.

Όταν επιστρέφουν στον τόπο, μετά από 3 χρόνια, είναι τα πάντα κατεστραμμένα! Σπίτια, αποθήκες, στάβλοι αλλά και τα χωράφια που παρέμειναν ακαλλιέργητα, για όλο αυτό το διάστημα.

Πρώτη ονομασία του χωριού

Η πρώτη ονομασία του χωριού ήταν «Μέγα Ρεύμα», κατά τη τοπική διάλεκτο «Γκουλεμα Ρεκα» (μέγα ρέμα). Το 1956 το «Μέγα Ρεύμα» μετονομάστηκε σε «ΡΟΔΟΧΩΡΙ», που είναι και η επίσημη ονομασία του χωριού.

Η σημερινή ονομασία, εκφράζει την φυσική ομορφιά του τοπίου, κατά την εποχή της Άνοιξης, όταν όλη η περιοχή είναι ανθοσκέπαστη.

Η τότε κοινοτική αρχή ζήτησε την μετονομασία του χωριού σε «Ροδόπολη». Ήταν το όνομα της Μητρόπολης στην οποία υπαγόταν η περιοχή εκείνη της Τραπεζούντας. Το Υπουργείο δεν έκανε δεκτό το αίτημα και ονόμασε το χωριό Ροδοχώρι.

Πολιτιστικός Σύλλογος Ροδοχωρίου «Οι Κομνηνοί»

Ο Σύλλογος ξεκίνησε την λειτουργία του το 1961 με την επωνυμία: «Εθνικός Μορφωτικός Προοδευτικός Σύλλογος Νέων Ροδοχωρίου «ΟΙ ΚΟΜΝΗΝΟΙ». Έχοντας στόχο να καλύψει τις ανάγκες της τότε κοινωνίας του χωριού.

Τα μέλη του Συλλόγου πρόσφεραν τις υπηρεσίες τους με την χειρωνακτική εργασία και την ελάχιστη οικονομική βοήθεια που μπορούσαν να δώσουν. Ο εθελοντισμός ήταν το εργαλείο τους, για να μπορέσουν να αντεπεξέλθουν στις δυσκολίες.

Με την αγάπη που είχαν για το χωριό και με το πείσμα τους, κατάφεραν να δώσουν μια νότα αισιοδοξίας, χαράς και ικανοποίησης!

Την δεκαετία του ‘70 ο Σύλλογος του Ροδοχωρίου άρχισε να γίνεται πιο γνωστός, στον ευρύτερο χώρο, από το Ποντιακό συγκρότημά του, το οποίο έπαιρνε μέρος σε πολλές εκδηλώσεις.

Το 1980 εγκαινιάζεται το πρώτο κτίριο του συλλόγου που ήταν το παλιό σχολείο του χωριού. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Σύλλογος από την ημέρα ίδρυσης του, έως και το 1980 δεν είχε δικό του χώρο! Οι συγκεντρώσεις των κατοίκων - μέλη του συλλόγου γινόταν στο τότε καφενείο του Ιασωνίδη Βασίλειου.

Το 1981 γίνεται η πρώτη Γιορτή Κερασιού με μεγάλη επιτυχία.

Στην δεκαετία του 2000, συνεχίζει ο Σύλλογος να αγωνίζεται για τα πολιτισμικά - κοινωνικά θέματα του χωριού και των κατοίκων του.

Το 2007 αλλάζει το καταστατικό του Συλλόγου και η επωνυμία του γίνεται: Πολιτιστικός Σύλλογος Ροδοχωρίου «ΟΙ ΚΟΜΝΗΝΟΙ».

Τακτικές εκδηλώσεις του χωριού

Αναβίωση του εθίμου «Μωμόεροι - Κοτσαμάνια» ανήμερα της Πρωτοχρονιάς - Ένα έθιμο που το ξεκίνησαν οι παλαιότεροι, με πρωτομάστορα των Γεωργιάδη Ιωάννη, και συνεχίζεται έως και σήμερα.

Τέλη Ιανουαρίου με αρχές Φεβρουαρίου - Ετήσιος Χορός του Πολιτιστικού Συλλόγου.

19 Μαΐου - Εκδηλώσεις για τη Γενοκτονία των Ποντίων.

Διήμερη γιορτή Κερασιού, κάθε χρόνο το καλοκαίρι (αρχές Ιουλίου) - Το Ροδοχώρι παράγει τα πιο εύγευστα και ξακουστά κεράσια, σε όλη την Ελληνική επικράτεια!

Παραμονή και ανήμερα του Αγίου Δημητρίου - Εκδηλώσεις σε συνεργασία με την ενορία του χωριού.

Παραμονή Χριστουγέννων - Ποντιακά κάλαντα σε όλο το χωριό, με συμμετοχή όλων των μελών του Συλλόγου. Επίσης, άναμμα της φωτιάς στην πλατεία του χωριού, για να ζεσταθεί ο Χριστός όπως έλεγαν και λένε οι κάτοικοι!

Πηγή: lelevose.eu